Zostań Zuchwałym! Weź zdrowie w swoje ręce!...

  ,,Choremu nieskończenie łatwiej jest wyobrazić sobie raj niż zdrowie."      Emil Cioran

Terapia czaszkowo - krzyżowa

“…Te wewnętrzne siły pacjenta są potężniejsze niż każda ślepa siła, która może być doprowadzona z zewnątrz.”  
William Garner Sutherland, D.O.


          TERAPIA CZASZKOWO-KRZYŻOWA 

              (CRANIO-SACRAL THERAPY) 




Terapia czaszkowo-krzyżowa (TCK) jest delikatną i nieinwazyjną formą terapii manualnej, która może poprawiać naturalne możliwości  samoregulacji i gojenia się ustroju. TCK może również zapewniać  objawową ulgę w szerokiej gamie dysfunkcji i problemów bólowych. 
Rozwój technik czaszkowych zawdzięczamy W. G. Sutherlandowi, który  był uczniem założyciela pierwszej szkoły osteopatii A. T. Stilla. Odważne  prace Dr Sutherlanda, w latach trzydziestych XX wieku nad badaniem  ruchomości czaszki legły u podstaw osteopatii czaszkowej. 
Po długich badaniach na Uniwersytecie Stanowym w Michigan między 1975  a 1983 rokiem, amerykański lekarz osteopatyczny J. E. Upledger rozwinął  metodę Sutherlanda i udostępnił ją szerszej rzeszy terapeutów nie będących  lekarzami. 
W uproszczonym zarysie, metoda ta opiera się na manualnej ocenie  poprawności funkcjonowania półzamkniętego systemu hydraulicznego  składającego się z opon mózgowych i rdzeniowych wraz z pulsacyjnie  krążącym płynem mózgowo-rdzeniowym (PMR). 

Na mechanizm rytmu czaszkowo-krzyżowego składa się pięć elementów:

1. Wewnętrzna ruchliwość (motylność) mózgowia i rdzenia kręgowego -
mózg i w mniejszym stopniu rdzeń kręgowy rytmicznie się „rozszerza” i
„skurcza”; podczas tego procesu wewnętrzne komory i zewnętrzne
zbiorniki również zmieniają kształt.

2. Rytmiczne krążenie płynu mózgowo-rdzeniowego (PMR) -
gdy mózgowie rytmicznie zmienia kształt, PMR otaczający mózg, rdzeń
kręgowy i wypełniający komory mózgowe pulsacyjnie krąży. To
pulsacyjne krążenie może być zaobserwowane, a zmiana ciśnienia PMR
zmierzona podczas punkcji lędźwiowej.



3. Dynamicznie zmieniające się napięcia twardej opony mózgowej -
opony mózgowe otaczają mózg i rdzeń kręgowy, a zarazem tworzą
przestrzeń w której krąży PMR. Opona twarda jest najbardziej zewnętrzna
i najmocniejsza, która wewnątrz czaszki stworzyła specyficzną
architekturę składającą się z trzech półksiężycy. Jeden biegnie z tyłu do
przodu i jest nazwany sierpem mózgu, który dzieli mózg na dwie półkule.
Pozostałe dwa księżyce są położone po obydwu stronach sierpu mózgu i
łączą się w jego tylnej-dolnej części przyczepu tworząc tzw. Oś
Sutherlanda; te dwa płatki zostały nazwane namiotem móżdżku gdyż
swoim przebiegiem (od tyłu do przodu i z góry na dół) przypominają
namiot. Pozostała część opony twardej, nazwana sierpem móżdżku,
biegnie w kierunku otworu wielkiego mocno się wokół niego
przyczepiając. Ta specyficzna architektura tworzy system wzajemnych
napięć oponowych; gdy wzrośnie napięcie jednego z elementów opony
twardej to spowoduje to przeniesienie napięcia na inne elementy tego
systemu.
Wewnętrzna ruchliwość mózgowia wraz z pulsacyjnym krążeniem PMR
przekłada się na system oponowy powodując napinanie jego składowych.

4. Ruchomość i giętkość kości czaszki -
22 kości z których składa się nasza czaszka (bez żuchwy i kosteczek
słuchowych) łączy się ze sobą różnego rodzaju szwami. Błoniaste
ciemiączka pozwalają na zmiany kształtu czaszki podczas przechodzenia
przez kanał rodny umożliwiając nam przyjście na świat. Podczas rozwoju
dziecka po porodzie, rytmiczna ruchliwość mózgowia i pulsacyjne
krążenie PMR jest kontynuowane i przyczynia się do utworzenia
specyficznej morfologii szwów. Ta ciągła dynamika mózgowia sprawia,
że szwy pozwalają na minimalny ruch o czym świadczy ich „ząbkowana”
budowa. W badaniach histologicznych znaleziono w szwach tkankę
łączną oraz zakończenia nerwowe, których nie byłoby w zrośniętej,
nieruchomej strukturze. Jeśli w szwie dojdzie do zrostu to mamy do
czynienia z patologią wynikłą z braku odpowiedniej mobilności. Podobną
sytuację zaobserwujemy w każdym innym stawie, który się zrośnie jeżeli
się go unieruchomi na długi okres. Dodatkowo, każda kość jest żywą
tkanką podległą ciągłemu modelowaniu; kości mające mniej istoty
gąbczastej są mniej giętkie, a te które są bardziej gąbczaste są bardziej
podatne na zginanie. Warto zwrócić uwagę, że kości czaszki to kości
płaskie ze stosunkowo dużą ilością istoty gąbczastej. W miarę upływu lat
ruchomość kości czaszki maleje, co jest najprawdopodobniej związane ze
zmniejszającą się dynamiką układu nerwowego, sklerotyzacją kości
(zmniejszenie giętkości) oraz zmniejszeniem średnicy naczyń mózgowych
(niedokrwienie - niedotlenienie). Postępujące z wiekiem zmniejszenie
ukrwienia mózgu najczęściej prowadzi do starczego zaniku kory
mózgowia i otępienia. To „kurczenie” się mózgu powoduje objętościowe
zwiększenie przestrzeni w której krąży PMR. Razem ze zmniejszeniem
się ilości PMR powoduje to utrudnienie ekspresji dynamiki mózgowia i
krążenia PMR na kości czaszki. W efekcie dochodzi do stopniowego
zaniku ruchomości szwów.

5. Oddechowa ruchomość kości krzyżowej w stawach krzyżowo-
biodrowych
W osteopatii za podstawę terapii czaszkowo-krzyżowej uznaje się
pierwotny mechanizm oddechowy (z ang. Primary Respiratory
Mechanism) stąd pojęcie „Oddechowa ruchomość”. Ciągłość opony
twardej z wewnętrzną okostną kości sklepienia czaszki, jej przyczep w
okolicy otworu wielkiego i dalsza kontynuacja jako opona twarda rdzenia
kręgowego, aż do końcowego przyczepu w okolicy drugiego segmentu
kości krzyżowej, tworzy anatomiczne połączenie kości potylicznej z
krzyżową. Dzięki temu połączeniu dynamika nerwowo-oponowa mózgu
wprowadza w „nieświadomy” ruch kość krzyżową.
Klinicznie staje się to istotne połączenie gdy pacjent po upadku na
pośladki zaczyna na przykład skarżyć się na bóle głowy.

Zrozumienie geometrii systemu wzajemnych napięć (w których miejscach
na kościach przyczepiają się opony mózgowe i rdzeniowe, a w których nie)
daje klucz do poprawnej diagnozy i leczenia systemu czaszkowo-
krzyżowego (Upledger 1983).
Ruchliwość jest próbą stworzenia powszechnie rozumianego polskiego
odpowiednika angielskiego słowa motility. Ruchliwość i motylność to
synonimy. Motylność jest inna dla każdego organu. Motylność centralnego
układu nerwowego możemy zdefiniować jako mechaniczne
odzwierciedlenie dynamiki metabolizmu tkanki nerwowej.
Motylność mózgowia przenika przez oponę miękką, nakłada się na
pulsacyjnie krążący płyn mózgowo-rdzeniowy, odkształca oponę
pajęczą/przestrzeń podpajęczynówkową dochodząc do opony twardej. W
konsekwencji, opona twarda powoduje ekspresję tego ruchu na kościach do
których się przyczepia. To sukcesywne przenikanie się struktur układu
nerwowego i tkanek go otaczających jest odpowiedzialne za powstanie
mechaniczno-hydraulicznego bodźca energetycznego, który daje możliwość
palpacji rytmu czaszkowo-krzyżowego (RCK) na kościach czaszki, kości
krzyżowej jak również strukturach anatomicznych funkcjonalnie z nimi
połączonych (głównie dzięki połączeniom powięziowym).
RCK waha się między 6-12 impulsów na minutę w postaci delikatnych
ruchów, które zostały opisane dla wszystkich kości tego systemu w
podręcznikach dotyczących tej techniki (Upledger 1983) (Magoun 1976).

Rytm czaszkowo-krzyżowy jest podzielony na fazę zgięcia i wyprostu.
Faza wytwarzania płynu mózgowo-rdzeniowego powoduje ekspansję, czyli
poszerzanie czaszki w płaszczyźnie czołowej, skrócenie w płaszczyźnie
strzałkowej i rotację zewnętrzną kości parzystych (faza zgięcia). Podczas
absorbcji PMR obserwujemy zwężenie czaszki w płaszczyźnie czołowej,
wydłużenie w płaszczyźnie strzałkowej oraz rotację wewnętrzną kości
parzystych (faza wyprostu). Palpacyjne badanie ilości, amplitudy i jakości
(słaby/silny, w fazie zgięcia czy wyprostu?) rytmu czaszkowo-krzyżowego
daje podstawy do diagnozy i poprawnej korekcji tego systemu.
Techniki korekcyjne są zazwyczaj technikami nie bezpośrednimi (ruch w
kierunku dysfunkcji) w przeciwieństwie do wielu strukturalnych metod
manipulacyjnych (techniki bezpośrednie wywołują ruch w segmencie lub
tkance w kierunku przeciwnym do kierunku dysfunkcji). Dzięki temu terapia
czaszkowo-krzyżowa używa minimalnych sił przyłożenia dźwigni (kilka do
kilkunastu gramów) i jest zupełnie bezpieczna i skuteczna zarówno jako
forma podstawowej jak również podtrzymującej terapii m. in. w:
- bólach i zawrotach głowy
- bólach kręgosłupa
- problemach centralnego układu nerwowego
- problemach stawu skroniowo-żuchwowego
- szumach w uszach i problemach ucha środkowego
- dysleksji
- urazach okołoporodowych
- problemach trawiennych
- stanach po urazach
- skoliozach
- bólach kolkowych
- zespole napięcia przedmiesiączkowego
- nadpobudliwości u dzieci
- nerwicach
- depresjach

Terapia czaszkowo-krzyżowa powstała z doświadczenia klinicznego, które
pokazuje że zdrowie jest czymś aktywnym i dynamicznym, a nie tylko
brakiem choroby. Ta forma terapii jak i inne formy leczenia manualnego
podtrzymują zdrowie i mechanizmy je regulujące. Pomaga również
zwiększyć witalność fizyczną i samopoczucie nie tylko przez jej wpływ na
zmiany strukturalne, lecz również przez szersze implikacje natury
emocjonalnej i duchowej.
Od metodologicznego opisania technik czaszkowo-krzyżowych minęło
sporo czasu. Początkowo były praktykowane wyłącznie przez osteopatów.
Udostępnienie TCK szerszej gamie terapeutów doprowadziło do przenikania
jej technik osobistymi doświadczeniami klinicznymi różnych praktyków i w
efekcie stworzyło kilka odmian TCK.
Oprócz podejścia J.E Upledgera istnieją formy TCK Franklyn Sills, Diane
Heller oraz Hansa-Michaela Kleina.
Osobną formą TCK jest technika krzyżowo-potyliczna (SOT), której
twórcą w latach 30-tych XX wieku był chiropraktyk i osteopata
M.B.DeJarnette. Po więcej informacji o tej metodzie proszę sprawdzić
stronę: www.sorsi.com

W naszym gabinecie używamy metody rozwiniętej przez J.E. Upledgera.


Proszę zrozumieć, że informacje podane na tej stronie nie są
substytutem diagnozy medycznej czy też tradycyjnego leczenia
medycznego prowadzonego przez osobę profesjonalnie wykształconą w
służbie zdrowia (lekarz, stomatolog, psycholog, etc.).


Często zadawane pytania:

1. Co daje terapia czaszkowo-krzyżowa?
2. Co pacjent czuje podczas zabiegu?
3. Jak wygląda zabieg i jak długo trwa?
4. Ile wizyt będę potrzebowała(ł)?
5. Czy terapia czaszkowo-krzyżowa jest bezpieczna?
6. Jestem zainteresowana(y) ale sceptyczna(y) – czy muszę wierzyć w tą terapię
aby naprawdę zadziałała?




CO DAJE TCK?

Większość praktyków używających TCK określa , że ok 85% klientów jest
zadowolona z rezultatów . Poprawa może przyjść w różny sposób przez:
- zwiększone odczucie odprężenia
- zmniejszenie objawów z powodu których pacjent przyszedł na wizytę
- poprawę innych objawów; na przykład przy pracy nad bólem krzyża
zmniejszeniu uległy migrenowe bóle głowy
- radzenie sobie ze stresem i różnymi dolegliwościami uległa poprawie
- redukcję efektów wcześniejszych urazów
- poprawę samopoczucia.

CO PACJENT CZUJE PODCZAS ZABIEGU?

Większość ludzi odczuwa sesje czaszkowe jako przyjemne i relaksujące; często
pacjenci określają odczucie podczas terapii jako „ładowanie baterii”; czasami
odczuwają mrowienia lub chwilowy ból związany ze zdarzeniami z przeszłości;
kiedy to mija ogólnym efektem jest poprawa objawów; część pacjentów odczuwa
jakby coś wewnątrz ulegało reorganizacji lub jakby ściągano im ciężar z ramion.

JAK WYGLĄDA ZABIEG I JAK DŁUGO TRWA?

Klient zazwyczaj leży na leżance, komfortowo ubrany lub przykryty; terapeuta
układa swoje dłonie na ciele pacjenta wczuwając się w dynamikę jego tkanek;
kontakt zaczyna się zazwyczaj od stóp po czym terapeuta kieruje się w stronę
głowy poprzez kość krzyżową, klatkę piersiową na wysokości przepony oraz
szyję; zabieg zazwyczaj trwa około 60 minut.

ILE WIZYT BĘDĘ POTRZEBOWAŁA(Ł)?

Liczba sesji zależy od rodzaju dysfunkcji poddawanej terapii; podczas gdy stan
ostry, pourazowy może wymagać 2-6 sesji, przewlekłe choroby czy też poważne
urazy mogą wymagać większej liczby wizyt.

CZY TERAPIA CZASZKOWO-KRZYŻOWA JEST BEZPIECZNA?

Delikatny i nie inwazyjny dotyk używany w TCK oznacza, że jest ona jedną z
najbezpieczniejszych form terapeutycznych; jest nie analityczna i nie
narzucająca się; w zasadzie jest to forma „słuchania” poprzez dłonie,
ułatwiająca ciału dokonania korekcji potrzebnej w danym momencie.


JESTEM ZAINTERESOWANA(Y) ALE SCEPTYCZNA(Y) – CZY MUSZĘ
WIERZYĆ W TĄ TERAPIĘ ABY NAPRAWDĘ ZADZIAŁAŁA?

Na pewno otwarte podejście pomaga, lecz efekty TCK nie są zależne od wiary w
zabieg.

Po więcej informacji o TCK proszę sprawdzić poniższe strony:

www.craniosacral.pl
www.upledger.com
www.craniosacral.com
www.craniosacral.co.uk
www.iahp.com
www.craniosacraltherapy.org
www.sctf.com


TEKSTY ŹRÓDŁOWE I ILUSTRACJE


1. John E. Upledger & Jon D. Vredevoogd
“Craniosacral Therapy”
Eastland Press, 1983
2. John E. Upledger
“Craniosacral Therapy II: Beyond the Dura”
Eastland Press, 1987
3. John E. Upledger
“Somatoemotional Release and Beyond”
UI Publishing, Inc., 1990
4. William G. Sutherland, DO
“The Cranial Bowl”, 1939
5. Harold I. Magoun
“Osteopathy in the Cranial Field”, 1966
6. Marc G. Pick
“Cranial Sutures: Analysis, Morphology & Manipulative Strategies”
Eastland Press, 1999
7. Alain Gehin
“Atlas of Manipulative Techniques for the Cranium & Face”
Eastland Press, 1985 (English translation)
8. Leon Chaitow
“Cranial Manipulation: Theory and Practice”
Churchill Livingstone, 1999
9. Franklyn Sills
“Craniosacral Biodynamics”, vol 1
North Atlantic Books, 2001
10. Franklyn Sills
“Craniosacral Biodynamics”, vol 2
North Atlantic Books, 2004
11. Jean-Pierre Barral, Alain Croibier
“Trauma an Osteopathic Approach”
Eastland Press, 1999 (English language edition)
 
Darmowe strony internetowe dla każdego